سالهاست بسیاری از ایرانیان به ديوان حافظ تفأل مي زنند. ایرانیها به حافظ «لسان الغیب» می گویند که نشان می دهد از دیوان او انتظار دارند اسراری را برای آنها روشن کند...

در بعضي از کتابهای تاریخ ادبیات آمده است اولین فالی که از دیوان غزلیات حافظ زده شد، چند ساعت پس از مرگ او بود. گویا پس از درگذشت حافظ، عده ای او را تکفیر می کنند و می گویند اصلا مسلمان نبوده و اجازه نمی دهند در قبرستان مصلی شیراز دفن شود. دوستداران حافظ، برای اینکه مسئله را حل کنند از دیوان خود او کمک می گیرند. آنها همه غزليات حافظ را روی برگه هایی می نویسند و در سبدی می ریزند و از کودکی می خواهند یکی از آنها را از سبد درآورد. در کمال تعجب، غزلی می آید که پاسخ منتقدان را می دهد و این اتفاق بسیار شگفت انگیز است:

کنون که می دمد از بوستان نسیم بهشت
من و شراب فرح بخش و یار حورسرشت

مکن به نامه سیاهی ملامت من مست
که آگه است که تقدیر بر سرش چه نوشت؟

قدم دریغ مدار از جنازه حافظ
که گرچه غرق گناهست، می رود به بهشت

ایرانیان معمولا در اعياد، شادیها، جشنها و مناسبتهای خاص یا برای نیات بخصوص و مشکلات شخصی به دیوان خواجه حافظ شیرازی تفأل می زنند. این کار آداب خاصی هم دارد؛ دیوان را در دست چپ می گیرند، نیت می کنند و آن را با دست راست باز می کنند. اولین غزلی که از سمت راست صفحه می آید، البته از ابتدای غزل، فالی است که برای فرد می آید. اولین بیت غزل بعد نیز شاهد یا تایید کننده تفأل است. البته هر کس براساس احساس قلبی خودش با دیوان حافظ روبرو می شود و ممکن است از این روش استفاده نکند.

تفسیر غزلهای حافظ هم به حالات روانی، روحی، احساسی، عاطفی و باورهای صاحب فال بستگی دارد و نمی توان حکمی کلی درباره آن صادر کرد. چون کلام حافظ چند وجهی است و فال حافظ هیچ رابطه ریاضی ندارد، بلکه سر و کارش با دلهای مردم است. می توان فال حافظ را بیشتر نصیحتی از یک آدم بزرگ دانست تا فالی که جزو خرافات محسوب می شود. با این حال، حتی غزلهای حافظ هم منشاء علمی ندارند و با راه حلهای علمی جهان مدرن سازگار نیستند. با غزليات حافظ بیشتر می توان دل را آرام کرد یا به تفریحی ذهنی پرداخت. اگر فال حافظ بتواند نوعی تصویر ذهنی مثبت برای خواننده ایجاد کند و او را به مقولاتی مثل امید، آرزو، عشق، محبت، مروت و مدارا اشارت دهد، می تواند باعث روحیه دادن به فرد نیز بشود.

البته در این میان، برخی سودجویان نیز با درست کردن دیوانهای مخصوص فال حافظ، دکانی برای خود باز کرده اند؛ دیوانهایی که در آنها به صورت نثر، شرح فالهای حافظ نوشته شده است، شباهت زیادی با آنچه فالگیرها در فال قهوه یا دیگر فالها می گویند دارد. گاهی برخی پاکتهای فال حافظ نیز در مترو یا خیابان فروخته می شود که دو بیت یا یک غزل را می آورد و بعد، می گوید در آینده برای فرد چه اتفاقی می افتد. این نوع فال حافظ را می توان خرافاتی دانست که مانند دیگر انواع فال، مورد سوء استفاده قرار می گیرد.
       
   
 

1
1
0
1 نفر

0 نظر

اطلاعات
برای ارسال نظر، باید در سایت عضو شوید.