جیغ اثر ادوارد مونکجیغ اثر ادوارد مونک



گران ترین آثار هنری جهان

 

این شماره: جیغ

نقاشی‌ «جیغ» اثر «ادوارد مونک» یکی از شاهکارهای تاریخ هنر نقاشی محسوب می شود. ادوارد مونک، هنرمند نقاش نروژی، یکی از شاخص ترین نماینده های سبک اکسپرسیونیسم اول محسوب می شود. این تابلو چهار نسخه دارد که معروف ترین نسخه از آن در آخرین خرید و فروش آثار هنری با قیمت صد و نوزده میلیون دلار چکش خورد تا در رتبه ی هفتم گران قیمت ترین نقاشی های جهان جای گیرد. بسیاری این تابلو را به عنوان نماینده ی سبک اکسپرسیونیسم اول می دانند.

اکسپرسیونیسم

اکسپرسیونیسم یا هیجان نمایی در حدود ۱۹۰۵ در ادبیات آلمان ظهور کرد. در نقاشی گروه دی بروکه یا گروه پُل این سبک را گسترش دادند. اعضای اصلی این گروه را هنرمندان شاخصی چون لودویگ کریشنر، اریک هکل، کارل اشمیت رتلف و امیل نولده تشکیل می دادند. این سبک هنری به زودی سراسر اروپا و تمام شاخه های هنری از ادبیات تا سینما و عکاسی و نقاشی را در بر گرفت اما بیشترین نمود آن که نزدیکی بیشتری به معنای لغوی واژه ی اکسپرسیون دارد در هنر نقاشی بروز پیدا کرد. اعوجاج در تصویر، استفاده از رنگ های گرم و تیره در کنار هم که حس خفه گی را به بیننده منتقل می کنند و همچنین ضربات خشن قلم مو روی بوم از مهمترین ویژگی های نقاشی های اکسپرسیونیسم است.

ادوارد مونک

ادوارد مونک هنرمند نقاش نروژی و شاخص ترین نماینده ی سبک اکسپرسیونیسم آلمان است. وی در ۱۲ سپتامبر ۱۸۶۳ به دنیا آمد. تنهایی، تنش ها و فشارهای روانی از کودکی همراه مونک بود، از این رو در بیشتر آثار او نشانه هایی از ترس، تنهایی، بیماری و رنج به چشم می خورند. هر چند که این آثار بسیار شخصی بودند اما به خاطر فضای ملتهب سال های بین دو جنگ جهانی، مخاطبان احساس رنج و اضطراب این تابلو ها را درک می کردند. مونک پیش از ورود به اکسپرسیونیسم، سبک های مختلفی از جمله رئالیسم و امپرسیونیسم و پوینتچلیسم را پشت سر گذاشت اما در هیچ یک از این سبک ها به موفقیت دست نیافت. او سالها با بیماری های روحی دست به گریبان بود و بیشتر دوران زندگی خود را در تنهایی سپری کرد. مجموعه ی خودنگاره های مونک که در سال های مختلف عمر ثبت کرده است از خاص ترین خودنگاره ها هستند چرا که به خوبی بیانگر احوال هنرمند در دوره های مختلف زندگی اش هستند. مونک دو دهه ی آخر زندگی اش را در ملک شخصی اش در اسلو زندگی کرد اما در این سال ها نیز در آسایش نبود. در سالهای ۱۹۳۰ - ۱۹۴۰ حکومت نازی کارهای مونک را در کنار آثار هنرمندان به نامی چون پابلو پیکاسو، ونسان ونگوگ، پل گوگن، پل کله و بسیاری از مدرنیست ها هنر منحط نامید. در این سالها مونک تابلوهایش را در طبقه ی دوم خانه اش نگه می داشت. یازده اثر هیچ گاه توسط نازی ها کشف نشدند که از جمله ی آنها می توان از تابلوی «جیغ» نام برد.

ویژگی های آثار

ادوارد مونک در ابتدا بسیار به سینما علاقه مند بود و تلاش می کرد با دوربین ابتدایی خود به این هنر ورود کند اما دیری نپایید که علاقه اش به نقاشی را کشف کرده و در این راه قدم برداشت. در آثار مونک همواره چهره هایی اغراق آمیز و رنگ های خفه به چشم می خورند. انسان هایی که در کنار هم هستند اما از بی اعتمادی و این همراهی ناخواسته سرشار از ترس و وحشت و بی اعتمادی اند و بدون اینکه نگاهشان به سمت یکدیگر متمایل شود، خیره به مقابل، در حرکت اند. انسان هایی که به رنج یکدیگر بی تفاوت اند و چه در تنهایی خویش و چه در کنار دیگر انسان ها غرق در تنهایی خویش اند.

جیغ

تابلوی جیغ در حدود سال های ۱۸۹۳ تا ۱۹۱۰ خلق شده است. مونک درباره ی خلق این تابلو می گوید:

«یک روز عصر قدم‌زنان در راهی می‌رفتم؛ در یک سوی مسیرم شهر قرار داشت و در زیر پایم آبدره. خسته بودم و بیمار. ایستادم و به آن سوی آبدره نگاه کردم؛ خورشید غروب می‌کرد. ابرها به رنگ سرخ، همچون خون، درآمده بودند. احساس کردم جیغی از دل این طبیعت گذشت؛ به نظرم آمد از این جیغ آبستن شده‌ام. این تصویر را کشیدم. ابرها را به رنگ خون واقعی کشیدم. رنگ‌ها جیغ می‌کشیدند. این گونه بود که جیغ از سه‌گانه کتیبه پدید آمد.»

تابلوی جیغ نمایش تنهایی انسان مدرن است. انسانی که گرفتار در گردابی خفقان آور و خود ساخته در فضایی نا پایدار و نامطمئن تنها مانده و فریاد می زند. آنقدر بلند که خود تحمل شنیدن این صدا را ندارد. بسیاری از مخاطبان در مواجهه با تابلوی جیغ از شدت صدایی که با گردش رنگ ها و صورت انسانی که به جمجمه بی شباهت نیست به مخاطب منتقل می شود مانند شخصیت اصلی تابلوی مونک ناگزیر می شوند با دو دست گوشهایشان را بپوشانند تا شاید از صدای مهیب این فریاد در امان بمانند.

نسخه ی اولیه ی جیغ با ذغال و بر روی مقوا کار شده بود. مونک بعدها با چند تکنیک مختلف چند طرح از این موضوع اجرا کرد اما در نهایت چهار نسخه از این اتودها، نهایی شده و به نمایش عموم در آمدند.


1
1
0
1 نفر

0 نظر

اطلاعات
برای ارسال نظر، باید در سایت عضو شوید.