«کوئین تارانتینو» تا چند وقت دیگر با یک فیلم جدید به سینما باز می گردد؛ اما بازگشت او این بار فقط حکم شروعی دوباره برای این سینماگر صاحب سبک نیست بلکه تارانتینو با فیلم Django Unchained و با استفاده از هنرمندانی چون «دی کاپریو» و «ساموئل ال جکسون» یک گونه محبوب و در عین حال منزوی سینما یعنی وسترن را زنده می کند. فیلم جدید تارانتینو بهانه ای شد برای آن که سری بزنیم به دنیای خاطره انگیز سینمای وسترن...



گونه ای که در واقع قدیمی ترین و شناخته شده ترین گونه سینمایی جهان است و می توان گفت که در طول تاریخ سینما، هیچ یک از گونه های سینمایی به چنین محبوبیتی دست پیدا نکرده اند. لحظه تولد این گونه سینمایی به سال ۱۹۰۳ میلادی برمی گردد، وقتی که ۱۰۹ سال پیش یک سینماگر آمریکایی به نام «ادوین اس پورتر» فیلم کوتاه ۱۱ دقیقه ای «سرقت بزرگ قطار» را تهیه کرد و با ساخت صحنه های پر هیجان هفت تیرکشی در غرب وحشی، گونه وسترن را در سینما بنیان نهاد. پیش از آغاز جنگ جهانی دوم این گونه سینمایی روزبه روز محبوب تر شد و جایگاه محکمی را در سینمای آمریکا برای خود دست و پا کرد. اما می توان ادعا کرد که تا پیش از ناطق شدن سینما و ظهور نابغه ای به نام «جان فورد»، این گونه سینمایی دارای استخوان بندی محکمی نبود و هنوز کسی آن را به عنوان یک گونه تمام عیار نمی شناخت اما فورد در دهه ۱۹۱۰ و ۱۹۲۰ میلادی به طور جدی به ساخت فیلم های وسترن پرداخت و اولین فیلم بلند (۱۵۰ دقیقه) وسترن او به نام «اسب آهنی» درسال ۱۹۲۴ راهی سالن های سینما شد.



● دوران شکوه و جلال


هرچند که پس از جنگ جهانی اول بسیاری از فیلم سازان به ساختن فیلم هایی درباره جنگ روی آوردند اما فورد که جنگ جهانی اول را در نیروی دریایی گذرانده بود پس از بازگشت، کماکان به ساختن وسترن ادامه داد و در سال ۱۹۳۹ میلادی مهم ترین وسترن تاریخ سینما یعنی «دلیجان» را روانه پرده سینما کرد که به نوعی اولین نقش آفرینی «جان وین» به عنوان یک بازیگر درجه یک نیز محسوب می شد. در کنار گونه گنگستری که در دهه ۱۹۳۰ و ۱۹۴۰ پرطرفدارترین گونه فیلم سازی در سینمای آمریکا و جهان بود سینمای وسترن به حیات خود با قدرت ادامه داد و تعداد بسیاری از سینماگران بزرگ آن روزها چندین مرتبه، تجربه وسترن سازی را تجربه کردند. اما اگر بخواهیم دوران اوج شکوفایی سینمای وسترن را به سال های خاصی محدود کنیم، سال های دهه ۱۹۴۰ و ۱۹۵۰ میلادی زمانی بود که سینمای وسترن نه تنها دوران بلوغ را سپری کرده بود بلکه در اوج قدرت و محبوبیت سیر می کرد. در این سال ها تعداد بسیاری از برترین فیلم های تاریخ سینما در گونه وسترن ساخته شدند و کارگردانان بزرگی مانند «جان فورد»، «فرد زینه مان»، «هنری کینگ»، «ویلیام وایلر»، «کینگ ویدور»، «هنری هاتاوی»، «رابرت آلدریچ»، «آنتونی مان» و «هاوارد هاکس» به وسترن سازی پرداختند.



● وسترن هنوز می درخشد


این دوران ۲۰ ساله شکوفایی در دهه ۱۹۶۰ میلادی ادامه پیدا کرد اما مانند شعله ای بود که کم کم رو به خاموشی می رفت. با آغاز جنگ ویتنام و تغییر روحیه جوامع مختلف، مردم جهان دیگر طالب آثار پر از هیجان و هفت تیرکشی بدون دلیل نبودند و ازطرفی ظهور پدیده «وسترن اسپاگتی» توسط «سرجیو لئونه» در سینمای ایتالیا همه چیز را برای یک وداع باشکوه با یکی از مجبوب ترین گونه های سینمایی آماده می کرد تا این که لئونه با فیلم «روزی روزگاری در غرب» که سکانس آغازین آن با کشته شدن قهرمانان جهان وسترن کلید می خورد، یادبودی باشکوه برای این سینما به یادگار گذاشت. ناگفته نماند که تغییرات فرهنگی، اجتماعی و سیاسی جاری در دهه ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ تنها سبب فروکش کردن تب سینمای وسترن نشد بلکه گونه های گنگستری و تاریخی نیز در دهه ۱۹۶۰ آخرین نفس هایشان را می کشیدند.



● سال های خاموشی



هرچند فیلم سازانی مانند «هاوارد هاکس» با ساخت «ریو لوبو» سعی در مقابله با به فراموشی سپردن وسترن داشتند اما با ساخت فیلم «تیرانداز» در سال ۱۹۷۶ توسط «دان سیگال» پرونده وسترن به زیبایی بسته شد. این فیلم در واقع ادای دینی بود به اسطوره «جان وین»، درحالی که بازیگر پیر و بیمار، در این فیلم حتی توانایی اسب سوار شدن هم نداشت و در پایان فیلم با گلوله از پا درآمد. تلاش ها برای دمیدن جان تازه ای به کالبد وسترن در دهه ۱۹۸۰ میلادی متوقف نشد که فیلم «سیلورادو» ساخته «لارنس کاسدان» یکی از این تلاش ها بود، هرچند به فیلم خوبی تبدیل شد اما در یادها باقی نماند تا این که در سال ۱۹۹۰ میلادی، وسترن متفاوتی به نام «رقصنده با گرگ» به کارگردانی «کوین کاستنر» با کسب هفت جایزه اسکار از آکادمی هنر و علوم سینمایی، دوباره نام وسترن را بر سر زبان ها انداخت.



● ظهور یک پدیده



کمتر از دو سال از اتفاق بزرگی به نام «رقصنده با گرگ» می گذشت که پیرمرد قهرمان وسترن های اسپاگتی یعنی «کلینت ایستوود» که مدت ها بود به جای بازی در نقش کابوی آواره فیلم های سرجیو لئونه به کارگردانی روی آورده بود فیلمی را به پرده سینماها آورد که نه تنها تبدیل به برترین یادگار سینمای وسترن در دهه ۱۹۹۰ شد بلکه نظرات بسیار مثبت مردم و منتقدان را همراه خود کرد. «نابخشوده» در ۹ رشته نامزد جوایز اسکار شد و جایزه پنج رشته از جمله بهترین فیلم را از آن خود کرد و هرچند که نتوانست موفقیت «با گرگ ها می رقصد» را از لحاظ تعداد جوایز تکرار کند ولی به لحاظ حضور یک ستاره قدیمی وسترن به نام «کلینت ایستوود» در خاطره ها ماندگار شد. از دیگر آثار قابل توجه سینمای وسترن دهه ۱۹۹۰ میلادی می توان به فیلم «تومبستون» در سال ۱۹۹۳ اشاره کرد، که هرچند فیلم خوبی بود ولی آنچنان مشهور نشد؛ اثر درخور توجه دیگر دهه ۱۹۹۰ فیلم سینمایی «وایات ارپ» به کارگردانی «لارنس کاسدان» و تهیه کنندگی «کوین کاستنر»، محصول سال ۱۹۹۴ بود که آن چنان ضعیف ساخته و پرداخته شده بود که جوایز بدترین بازیگر، بدترین کارگردان، بدترین بازسازی و بدترین کارگردانی سال را نصیب سازندگانش کرد.



● وسترن در قرن بیست و یکم



هرچند که در سال ۲۰۰۰ میلادی کسی انتظاری از سینمای وسترن نداشت اما با وجود فیلم هایی مانند «دشت باز» در سال ۲۰۰۳، «۳:۱۰ به یوما» و «قتل جسی جیمز به دست رابرت فورد بزدل» که در سال ۲۰۰۷ ساخته شدند، این گونه سینمایی به زندگی ادامه داد تا این که در سال ۲۰۱۰ میلادی، برادران کوئن به فکر بازسازی وسترن کلاسیک «شهامت واقعی» (به کارگردانی هنری هاتاوی و بازی جان وین و رابرت دووال) افتادند که در سال ۱۹۶۹ میلادی به نمایش درآمده بود. روایت برادران کوئن از «شهامت واقعی» که با بازی «جف بریجز» و «مت دیمون» در نقش های اصلی، یک بازسازی فوق العاده بود، چنان که سازندگانش معتقد بودند که نسخه هاتاوی به اندازه کافی بامزه و خشن نبوده و همین موضوع باعث شده آن ها به فکر اقتباس دوباره از رمان اصلی بیفتند.


فرستنده: سمانه جعفري
مسئول بخشهاي: آزاد- مطبوعات- كتابخانه عمومي
ايميل: samanejafari88@yahoo.com
منبع: روزنامه خراسان
نویسنده: علی نیک فرجام
0
0
0
0 نفر

0 نظر

اطلاعات
برای ارسال نظر، باید در سایت عضو شوید.