سايت رسمي مجيداخشابي , مقاله , سينماوتئاتر , هنرهاي هفتگانه , سينماي جهان, سينماي ايران , فيلم , سينما , خوابم می اد, سینمای ایران , ژانر کمدی , رضا عطاران , اکبرعبدی,طنز
خنده بر تلخی های زندگی امروز
تاملی برخوابم می آد

خوابم می آد ازآن دست کمدی هایی است که می توان آن را به چشم یک فرصت نگریست. فرصتی برای بازنگری درراه تولید کمدی و درپیش گیری مسیری نوین برای نجات این گونه سینمایی از سطحی نگری های آزارنده و تفاوت نمایی های خودنمایانه. به واقع آنچه تجربه خوابم می آد را با تمامی کمداشت های دراماتیکش به عنوان نمونه ای قابل دفاع نمایان می کند نوعی تجربه گرایی بکردرعرصه روایت و شخصیت پردازی است که درمقیاس سینمای ایران و شاید هم جهان بی سابقه است...
 



استفاده ازیک بازیگر مرد ازهمان ابتدا درقالب نقش یک پیرزن سالخورده موردی است که درسینمای جهان و ایران سابقه ای نداشته است. البته فیلم هایی درهمین سینمای خودمان بوده اند که بنا به مقیاس روایت و ضرورت های متنی فیلم از زن پوشی بازیگر مرد استفاده شده است.

در سینمای جهان هم می توان به زن پوشی رابین ویلیامز درفیلم خانم دات فایراشاره داشت. درمتن پیش رو ضمن تحلیل کلیدواژه های اثرعطاران به پیشینه زن پوشی در سینمای پس از انقلاب اشاره ای کوتاه می کنم.



● پیشینه زن پوشی در سینمای پس از انقلاب

زن پوشی به عنوان یکی ازعناصر متنی درام درخلق جذابیت و پیشبرد روایت دارای دو سویه دراماتیک است. در یکسو نقش آفرینی هایی را مشاهده می کنیم که با توجه به ضرورت های موقعیتی درام، بازیگران مرد را در هیبتی زنانه می نشاند. درسوی دیگرنیزبا نوعی سطحی نگری و لودگی در نوع زن پوشی روبرو می شویم که تنها برای خنده گیری ازمخاطب به یکسری ادا واطوارهای زنانه توسط بازیگرمرد بسنده می شود.

نمونه هایی چون شاخه گلی برای عروس(زن پوشی مجید صالحی)، کلاهی برای باران(زن پوشی رضویان)، فیلم ویدیویی کلاه گیس(زن پوشی سپند امیر سلیمانی)،پسرتهرانی( زن پوشی نادر سلیمانی فر) نمونه هایی سطحی نگر هستند که بدون رعایت قاعده های دراماتیک از اجرای روش زن پوشی برای خلق جذابیت، تصویری لوده گونه از مناسبات شکل گرفته اینچنینی شکل می دهند. اما در این میان دو تجربه است که همواره به عنوان نمونه هایی مثال زدنی در سینمای ایران باقی می مانند. تجربه هایی که توسط دردانه تاریخ بازیگری سینمای ایران حاصل آمد و تکرار نخواهد شد.



● آدم برفی


اگرچه در تئاتر روحوضی سابقه زن پوشی بازیگر مرد را شاهد بودیم و یا در تعزیه ها از این امر استفاده می شد اما ذات سینما به گونه ای است که هر نوع تجربه بکری را با چالش هایی همراه می کند. درآن دوران نیز دست گذاشتن بریک موضوع روزهمچون مهاجرت و زن پوش کردن بازیگر مرد برای حصول هدف تجربه ای نامتعارف در نظر آمد و واکنش های تندی به دنبال داشت.

توقیف سه ساله فیلم اما از ارزش کار بازیگر آن نقش نکاست و اکبر عبدی با درخشش خود توانست تا نقشی دوپاره از منظر قواعد حسی، رفتاری و گفتاری را در تاریخ بازیگری سینمای ایران ماندگار کند.



● خوابم می آد


اگر در تجربه ای چون آدم برفی از میانه داستان و برمبنای ضرورت های قصه بازیگری چون عبدی زن پوش شد اما در خوابم می آد اتفاقی جدید افتاد و عبدی ازهمان ابتدا در نقش مادر پیر رضا عطاران و با حرکت های تیپیک خود ثابت کرد که سبکی منحصر به خود دارد که نامش را در تاریخ بازیگری سینمای ایران ثبت می کند.



● کلیدواژه های خوابم می آد


نریشن گویی، فلاش بک ها،رفتن به کودکی،استدلال برای برگشت به الان و تماشای جزئیات زندگی یک آدم درستکارمهمترین مفاهیم کمدی تلخ عطاران است. نریشن گویی و استفاده از تکنیکی که بیشتر درساخته های مستند به کار گرفته می شود نشان از ذهن خلاق عطاران دارد که فرم و روایت را در یک مقارنه با هم قرار می دهد و بنا به ضرورت های داستان از تجربه هایی نوآورانه و بدیع بهره می گیرد. جریان رفت و برگشت های زمانی یا فلاش بک ها و فلاش فورواردها که نوعی بازنمایی خاطره های کودکی عطاران است جلوه ای تازه به این فیلم بخشیده است. توضیح مختصات زندگی رضا از کودکی تا امروز نیز به تماشاگر کمک می کند تا با ویژگی های این نقش رابطه برقرار کند.


فرستنده: سمانه جعفري
مسئول بخشهاي: آزاد- مطبوعات- كتابخانه عمومي
ايميل: samanejafari88@yahoo.com

منبع: روزنامه مردم سالاری
نویسنده: علی مالکی

 

0
0
0
0 نفر

0 نظر

اطلاعات
برای ارسال نظر، باید در سایت عضو شوید.