تاريخي: دولت هخامنشی

11 مهر 1389   maryam.pourmohammadi   علوم انسانی, تاریخی   0 نظر   656 بازدید   |

تشکیلات دولت هخامنشی را می توان بدون شک و زیاده گویی نخستین و منظم ترین و در نوع خود مدرن ترین سازمان حکومتی دانست که در زمینه های سیاسی ، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی، نظامی و .....کارنامه ای بسیار درخشان از خود بر جای گذاشته است. در واقع کوروش مبنای دولت و حکومتی را واگذارد که 220 تا 250 سال تدوام یافت و اگر دوران حکومت آنها نسبت به دیگر دولت های تاریخی ایران باستان همانند اشکانیان (250 پ.م _ 227 م) و دولت شاهنشاهی ساسانیان (656م _227)  عمر کمتری داشت، اما بنا به گواهی تاریخ، آن حکومت ها پایه اصلی دولت خود را براساس اصول سیاسی و کشور گذارند و به لحاظ نژادی اردشیر بابکان نخسین شهریار ساسانی داشت که خود را با هخامنشیان پیوند زند. حکومت ساسانی از برخی تفاوت هایی با حکومت ساسانی از برخی جهات تفاوت هایی با حکومت های خود داشت، که این تفاوت ها عمدتا" در ایجاد جامعه ای طبقاتی و همچنین آمیختن دین و سیاست ( دولت) با یکدیگر و عدم مجوز نسبت به سایر عقاید و ادیان به جز آیین بهی (زرتشتی) از سوی موبدان و .... را برشمرد...



به هر روی محور اصلی بحث، دولت هخامنشی است. حکومتی که حتی تا آخرین روزهای عمر خود نیز شکوهمند و مقتدر و تاثیر گذار بود( 550 _330 پ . م) دولت هخامنشی را شهریارانی اداره می کردند که هر یک از لحاظ ویژگی هایی خاص سرآمد بودند. به طور مثال گفته اند که علاقمندی زیاد داریوش بزرگ به تجارت و اقتصاد دولت هخامنشی موجب گردید که ایرانیان وی را بازرگان (Merchant ) بخوانند. و به پیروی از آن، کوروش بزرگ را پدر(Father ) ، کبوجیه را خداوند و خشیار شاه را آقا و سرور لقب دهند. نقطه قوت حکومت هخامنشی را به لحاظ سیاسی می توان در آزادی های اجتماعی، سیاسی و حفظ حقوق اقوام و بردباری دینی دانست، به لحاظ اقتصادی نیز _ داریوش به طور عمده در پیشرفت اقتصاد ایران عصر هخامنشی، نقشی برجسته و شگرف ایفا نمود، که در بازرگانی، راه سازی ، صنایع و دیگر جنبه های آن می یابد. از جمله سرمایه گذاری در بخش کشاورزی به هدف توسعه و مدرن سازی شبکه آبیاری، تقسیم زمین ها و بارور ساختن مناطق حاصلخیز که در سال چند بار از زمین ها بهره برداری می گردید. مسئله ای را که نمی توان از یاد برد ، هزینه کم مالیات در این دوران است، به ویژه برای ایرانیان که این خود می گردید. سد سازی، ایجاد و گسترش شبکه های ارتباطی و تبادل اطلاعات را به کار می بردند، به دلیل آنکه بهتر بر آن قلمرو پهناور کنترل و نظارت داشته باشند.
بنیان دولت وسیع هخامنشی که با فتوحات پی در پی کوروش پایه گذاری شد، در دوره اول به منتهای درجه قدرت و  وسعت رسید. وضع منظم و تشکیلات مرتب در مملکت پهناوری که دریای اژه ، مدیترانه، لیبی، و سرحد خاوری آن جلگه سند و پنجاب ( هندوستان) و مرز جنوبی آن دریای عمان، خلیج پارس، حبشه و صحرای آفریقا بوده است.
اهمیت این موضوع در این گفتار بیشتر نمایان است)) بقیه جهان متمدنی که یونانیان آن زمان می شناختند، تشکیل شاهنشاهی عظیم و افسانه ای و توانگری را می داد که از ترکیه تا هندوستان و از مصر تا دریای مازندران را در بر گرفت. این شاهنشاهی را ایرانیان پدید آورده بودند و بر آن فرمان می راندند)). داریوش شاهنشاهی ایران را به قسمت های بزرگ تقسیم کرد و برای هر کدام یک مامور که از مرکز کشور تعیین می شد، سپرد. این ماموران را خشتروپه می نامیدند، که نگهبان بودند و در حکم ولایت دار سرزمینی که به آنها سپرده بودند. در مرکز هر ایالت نیز به جهت امنیت، ساخلویی برقرار بود. همراه هر والی ماموری نیز از مرکز روانه می شد که ظاهرا" سمت منشی یا دبیر را داشت، اما در واقع گزارشات حقیقی رویدادهای ایالت را به مرکز می داد.

به همت: مرضیه بخشایی

0
0
0
0 نفر

0 نظر

اطلاعات
برای ارسال نظر، باید در سایت عضو شوید.