دف= عشق + عرفان 
مست شدند عارفان مطرب معرفت بیا / زود بگو رباعیی پیش درآ بگیر دف
(مولوی)

یکی بر جای ساغر دف گرفته / یکی گلاب دان بر کف گرفته(نظامی گنجوی) 

حدیث عشق که از حرف و صوت مستغنی ست / به ناله دف و نی در خروش و ولوله  بود(حضرت حافظ)



خلاصه ای از تاریخچه دف 
قدیمی ترین نوشته که در آن سخن از دف آمده است و خود میتواند مدرک معتبری به شمار بیاید در کتاب مقدس حضرت داوود(ع) زبور است. حضرت داوود در ۱۰۱۰ـ۹۷۰ ق.م. میزیسته از کتاب زبور آن حضرت میتوانیم به این آیه اشاره کنیم (( او را با دف و رقص تسبیح بخوانید او را با ذوات اوتار و و نی تسبیح بخوانید)) از این آیه چنین به نظر میآید که در زمان حضرت داوود دف سازی شناخته شده بوده و از آن استفاده میگردیده است. دف در هزاره ی قبل از میلاد همانگونه که اشاره شد وسیله ای بود که با آن به وجد و سماع و نیایش در پرستشگاه میپرداختند و در جشن ها و پایکوبی های مهم نزد پادشاهان و رهبران مذهبی همچون موبدان آن را مینواختند. با نگرشی به شکل بیان زبور در ارتباط با این ساز مشخص گردیده که این ساز همراه با کرنا بربط و عود و نی نواخته میشده و در بند چهارم کتاب زبور آمده که این ساز در مجالس مذهبی و عرفانی مومنان به وجود آورنده وجد بوده است و همچنین شب ازدواج حضرت سلیمان (پسر حضرت داوود ) با بلقیس، دف نوازی بوده است و شرکت کنندگان با نوای دف به پایکوبی و دست افشانی میپرداختند.
و اما دف در نزد ایرانیان
و اما در ایران زمین دف جایگاهی خاص یافت و در نزد ایرانیان هچون قوم بنی اسرائیل از منزلتی ویژه برخوردار گردید. در ایران دف دارای همان کاربردهایی گردید که در نزد قوم بنی اسرائیل. ایرانیان دف را در شادی ها و جشن های بزرگ خود مانند نوروز مینواختند و امروزه نیز بسیاری از ایرانیان در مراسم مذهبی خود از این ساز عرفانی استفاده میکنند. بعدها در تاریخ آمد و چنین خواندیم که به هنگام ورود پیامبر بزرگوار حضرت محمد (ص) به شهر مدینه مردان و زنان با دف نوازی به خوشامد گویی از حضرت رسول شتافتند. در صدر اسلام خوانندگان معروفی پا به عرصه ی وجود گذاشتند که از آن قبیل یکی عزاه المیلا است. وی خوانندگی خود را با دف همراهی مینموده و در خواندن وزن اشعار خود را با دف نگاه میداشته. و نیز طویس که از موسیقیدانان معتبر صدر اسلام است شیفتگی خاصی نسبت به موسیقی ایرانیان مقیم مدینه داشته است و سعی مینموده سبک اشعار خود را بر پایه سبک خوانندگی ایرانیان قرار دهد و دف را از ایرانیان مقیم مدینه آموخت و در هنگام خواندن فقط از دف استفاده مینمود.
حضور دف در مجلس سماع
اهمیت دف جدا از نظر موسیقیایی آن در جایگاه عرفان وتصوف و سوق سالک به حالت جذبه دارای مقام وارجی به سزاست.دقیقا نمیدانیم که دف از چه زمانی و توسط چه کسی برای اولین بار به خانقاه برده شد اما میتوان گفت که تاثیر دهی خاص آن برایش پایگاهی مقدس به وجود آورده است.
در دف یه حال و مقام خاص برای سالک نهفته است که در هیچ یک از آلات موسیقی نیست
اول) حفظ و ایجاد کیفیت پرده برای صوفی

دوم) تاثیر روانی با پدیده های برون ریزی از طریق کوبش

سوم) نیایش و مناجات در شکل نواختن آن حالت تسلیم به درگاه معبود
این سه حالت در هیچ یک از آلات موسیقی به این حد نهفته نیست
. ساز دف در بین ایرانیان در سلسله های مختلف صفویه ایران و بخصوص اهل حق و قادریه منزلت و قربی به سزا دارد. میگویند انسان دو حالت دارد حالت داخلی و حالت خارجی. حالت داخلی را جذبه میگویند و حالت خارجی را دف میگویند.
با فرا رسیدن تولد مولود کعبه حضرت علی(ع) دوست داشتم یه مقاله تو این سبک بنویسم که امیدوارم مورد توجهتون واقع شده باشه و از
خلاصه دف و جایگاه آن بهرهمند شده باشید.
نویسنده: دینا عقیقی
0
0
0
0 نفر

0 نظر

اطلاعات
برای ارسال نظر، باید در سایت عضو شوید.