دیـدنی های استان یـزد؛ دومیـن شهر تاریـخی جهان

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

یزد اولین شهر خشتی و دومین شهر تاریخی جهان بعد از شهر ونیز ایتالیاست. استان یزد از سرزمینهای کهن و تاریخی ایران زمین و از نظر جغرافیایی در منطقه جنوب شرق ایران و همچنین مرکز ایران واقع شده است. شهر تاریخی یزد به شهر بادگیرها معروف است و به تحقیق، نسبت به سایر شهرهای مرکزی ایران دارای بیشترین تعداد بادگیر است. در این شهر، مرتفع ‌ترین بادگیر جهان یعنی بادگیر باغ دولت آباد با ارتفاع در حدود ۳۴ متر وجود دارد.

این شهر که به جز "شهر بادگیرها" به "شهر دوچرخه‌ها" نیز معروف است، در منطقه‌ای خشک و بیابانی قرار گرفته است. شهر یزد بین رشته‌های شیرکوه و خرانق و در دشتی گسترده به نام دشت یزد اردکان قرار گرفته ‌است. آبادانی یزد از سدهٔ "پنجم هجری" به بعد بوده و اتابکان فارس از مهم‌ترین عوامل پیشرفت این شهر در سده‌های گذشته به‌شمار می‌روند.

واژهٔ یزد در لغت به معنای مقدس و پاک بوده و وجه‌تسمیهٔ این شهر، سرزمین مقدس و شهر خداست. یزد پناهگاه بسیاری از دانشمندان و بزرگانی بوده که در زمان حملهٔ مغولان به ایران در سده‌های هفتم و هشتم هجری، این شهر را سکونتگاه و محل زندگی خود قرار داده بودند. در این ایمیل تنها به بخشی از ده‌ها مکان دیدنی و تاریخی این استان پرداخته شده است.


مسجد جامع یزد

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

بر اساس اسناد تاریخی مسجد جامع یزد را بر جای آتشگاه ساسانی ساخته‌اند و سنگ بنای آن توسط علاءالدوله گرشاسب نهاده شده و بنای اصلی مسجد کنونی، از آثار سید رکن الدین محمد قاضی است. این بنا از لحاظ خوابیدگی گنبد، سردر رفیع و بلند و کاشی‌کاری‌های زیبا و منحصر به فرد، شهرت دارد.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

مجموعه امیر چخماق

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

امیر جلال‌الدین چخماق شامی در دوره تیموریان، به امر شاهرخ تیموری حکومت یزد را بر عهده گرفت. او با کمک همسرش فاطمه خاتون در این مکان، میدان‌گاهی و در اطراف آن آب انبار، خانقاه، مدرسه، کاروانسرا، چاه آب، بازار و از همه مهمتر مسجد امیر چخماق را بنا کرد. تاریخ بنای آن مربوط به قرن نهم هجری قمری می‌باشد.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

بقعه سید رکن الدین

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

سید رکن‌الدین محمد قاضی عارف و دانشمند قرن هشتم هجری قمری، مدرسه رکنیه را بنا کرد. در کتب تاریخی یزد، از این مدرسه و قسمت‌های مختلف آن مانند رصدخانه، دارالکتب با سه هزار جلد کتاب، دارالسیاده و دارلادویه یاد شده است. اکنون از آن مدرسه، بقعه‌ای باقی مانده که مدفن خود سید رکن‌الدین است.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

زندان اسکندر یا مدرسه ضیائیه

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.net

این بنا از آثار ضیاءالدین حسین رضی پسر شرف‌الدین علی یزدی است که در سال ۶۳۱ هجری قمری آن را بنیان نهاد و بنای آن در سال ۷۰۵ هجری قمری توسط پسرانش به اتمام رسید. گنبد این زندان یا مدرسه که از پای تا سر از خشت خام ساخته شده، دارای تزئینات و آرایش گچ‌بری نقاشی با آبرنگ طلایی و لاجوردی بوده که در حال حاضر قسمت‌هایی از آن بر روی گچ سفید باقی مانده است.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

آتشکده زرتشتیان

گروه اینترنتی پرشیـن استار | www.Persian-Star.org

یزد با وجود داشتن آتشکده‌های فراوان از گذشته به عنوان منطقه مذهبی برای زرتشتیان و افراد علاقمند به دین زرتشت محسوب می‌شود. از معروف ترین بناهای زرتشتیان، آتشکده یزد است که گفته می‌شود قدمت آتش آن به ۱۵۰۰ سال می‌رسد. بنای تازه در سال ۱۳۱۳ هجری شمسی تحت نظارت و سرپرستی ارباب جمشید امانت ساخته شده است.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

سرزمین آتشکده‌ها

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

آتشکده یزد محل نگهداری آتش مقدس زرتشتی در شهر یزد و نیایشگاه زرتشتیان ساکن در این شهر است. ساختمان اصلی آتشکده بر ارتفاعی حدود ۲۱ متر از زمین و در میان حیاط بزرگی که درختان همیشه سرسبز سرو و کاج آن را پوشانده، قراردارد. نگاره فروهر و سرستون‌های سنگی آن زیبایی ویژه‌ای بدان بخشیده و روبروی این بنا حوض آبی قرار دارد. اینکه آتشکده‌ها کنار آب باشند از خصوصیت‌های آتشکده‌ها بوده است.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

آب انبار شش بادگیری

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

آب انباری قدیمی با شش بادگیر که در محله تل قرار دارد. این بنا دارای دو ورودی در شمال و جنوب مخزن آب است و مخزن اصلی آب انبار، گنبد تخم مرغی شکلی دارد. ساختمان ۵۵ پله دارد که بین پله‌های ۲۵ و ۲۶ آن از بالا، یک هشتی با سنگ فرش آجری قرار دارد و طاق بعد از هشتی شروع می شود. ارتفاع بادگیرها ۱۰ متر است.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

مجموعه مارکار

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

این مجموعه شامل: مدرسه، پرورشگاه، آب انبار و برج ساعت است که در محله تل شهر یزد قرار دارد. این مجموعه به خواست پشوتن جی سابایی مارکار، از زرتشتیان مقیم هندوستان ساخته شد. ساختمان دارای ۲ قسمت است: آموزشگاه که ۱۸ اتاق و پرورشگاه ۳ سالن خواب و یک سالن با گنجایش ۸۰۰ کودک را دارد. برج ساعت مارکار که به یادبود فردوسی شهرت دارد، در سال ۱۳۲۱ ساخته شد و توسط بانی آن به این ساختمان اهدا شد.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

خانه قدیمی لاری‌ها

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

خانه لاری‌ها با توجه به نوع شغل و تمکن صاحب خانه از دو قسمت تشکیل می‌شد و هر قسمت عملکرد خود را داشت. اندرونی به عنوان ماوا و مسکن محارم و بیرونی به اسکان و پذیرایی میهمانان اختصاص داشت. از قسمت شمالی به عنوان زمستانه و از قسمت جنوبی به عنوان تابستانه استفاده می شد. در پاییز به عنوان بهار خواب استفاده می‌شد.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

خانه ملک التجار

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

این خانه در حدود ۱۲۰ سال قبل در یکی از بازارهای مهم شهر، ساخته شده و متعلق به ملک‌التجار است. ورودی خانه دارای کوچه‌ای دراز و باریک با دیوارهای بلندی است. تزئینات داخلی اتاق‌های آن دست کمی از خانه‌های قدیمی دیگر ندارد. این خانه در حال حاضر تبدیل به مهمانسرای سنتی شده است.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

خانه رسولیان

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

این خانه در محله سهل بن علی در مرکز بافت قدیم شهر یزد قرار دارد. این بنا در سال ۱۲۸۳ هجری شمسی مصادف با سال‌های آخر حکومت سلسله قاجار، به همت حاج میرزا کاظم رسولیان و به دست استاد محمد حسن محمد رحیم ساخته شد. این خانه تا چند سال پیش مسکونی بود اما در حال حاضر دانشکده معماری یزد در آن مستقر است.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

سرو چهارهزار ساله

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.net

یکی از درختان سرو کهنسالی که در ایران همچنان استوار است، در شهر ابرکوه است که کهنسال‌ترین سرو جهان به شمار می‌رود. سرو کهنسال شهرستان ابرکوه با ۲۵ متر ارتفاع ۱۸ متر محیط و ۱۱ و نیم متر اندازه دور تنه با ۴۸۰۰ سال قدمت دومین درخت کهنسال در جهان است. برخی از افسانه‌ها کاشتن آنرا به زرتشت نسبت می‌دهند و برخی نیز به یافث (پسر نوح).
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

خانه مرتاض

گروه اینترنتی پرشیـن استـار | www.Persian-Star.org

این خانه در عهد قاجار بوده و در کوچه مرتاضیون شهر یزد قرار دارد و از دو بخش اندرونی، بیرونی تشکیل شده است. مساحت حیاط اندرونی تقریبا سه برابر مساحت حیاط بیرونی است. تالار بزرگی در راس حیاط قرار گرفته و بر فضاهای اطراف کاملا تسلط دارد. از دیگر ویژگی های این بنا، دو طبقه بودن کلیه فضا است. مصالح آن گچ و سنگ است.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

برج و باروی قدیمی شهر

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

حصار و بارو از جمله آثاری است که در تمدن شهرنشینی قدیم اهمیت فوق‌العاده‌ای برای آن قائل بوده اند. حصار یا باروی یزد توسط سرهنگ امیر عضدالدین علاء ساخته شده است. این حصار قدیمی دارای چهار دروازه بود که این تعداد در آخرین حصار و باروی ساخته شده به پانزده دروازه رسید.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

باغ دولت آباد

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

محمد تقی خان مشهور به خان بزرگ که سر سلسله خان‌های یزد در زمان زندیه بود، ابتدا قناتی با نام دولت‌آباد به وجود آورد و پس از آن، عمارت باغ دولت‌آباد را در امتداد آن احداث کرد. این ساختمان محل زندگی این حاکم نیز بود. این بنا مجموعه‌ای از چندین عمارت شامل: هشتی، بادگیر، بهشت آیین، تالار آیینه، سردر اصلی و سردر جنوبی است.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

دخمه زرتشتیان

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

دخمه محلی است که زرتشتیان، از دیر باز تا حدود چهل سال پیش اموات خود را طبق اصول، فرهنگ و آداب مذهبی خود و طی انجام مراسم ویژه در آن می نهادند تا طعمه کرکس‌های کوه‌های اطراف شوند. وسط فضای میان تهی دخمه چاهی وجود داشت که به آن استودان می‌گفتند و استخوان‌های به جای مانده از اجساد را به داخل آن می‌ریختند. واژه دخمه در فرهنگ زرتشتیان به معنای سردابه مردگان، خانه زیر زمین برای مردگان و گورخانه است.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

حمام خان

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

حمام خان به دوره قاجار تعلق دارد. جنس دیوارهای حمام از سنگ، آجر و آهک است. در ورودی حمام آثاری از شاهنامه دیده می‌شود. این بنا شامل ورودی، دالان، سربینه، میان در، گرمخانه، خزینه، تون، گاورو، فضای پشتیبانی رویس است.
 

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

موزه آب

گروه اینترنتی پرشین استار | www.Persian-Star.org

در قسمت شمال میدان امیر چخماق یزد، یکی از ارزشمندترین آثار معماری این شهر قرار دارد که موزه آب در آن جای گرفته است. این ساختمان در سال ۱۲۶۶ هجری شمسی احداث گردیده و در حال حاضر به بی‌نظیرترین موزه آب دنیا تبدیل شده است. از ویژگی های این موزه، پنج طبقه بودن آن و گذشتن کاریز صد ساله می باشد.


0
0
0
0 نفر

0 نظر

اطلاعات
برای ارسال نظر، باید در سایت عضو شوید.